Samen op

Maandag heeft mijn moeder, negenenzeventig, een beroerte gehad. Mijn zus en ik waren, sinds een jaar, rustig bezig een geschikt columbarium of urnenveld te vinden en een geschikte urn, om niet overvallen te zijn als het moment komt; alles in overleg met mijn moeder, die aan huis gebonden is (we maakten foto’s).

Het grote verschil tussen voorbereiding en deze confrontatie met een mogelijk nabije werkelijkheid is een toegevoegd sterk gevoel van verantwoordelijkheid.

Sterven doe je niet alleen. Mijn moeder is op een onvoorspelbare tocht. De dood is dichtbij.

Ik had weleens gelezen of opgevangen dat, vlak voor de dood, de wegen van stervende en familie/omgeving scheiden. De een vertrekt, de anderen blijven. De stervende zou zich dat als eerste realiseren en ernaar handelen, in zichzelf keren. Men vertrekt alleen.

Zo gaat het nu in elk geval niet. Het dringt zich juist op dat mijn moeder mij en de andere kinderen nodig heeft. We begeleiden haar op een onzekere weg die we evenmin kennen als zij. We waken bij het leven. We reizen mee.

Toontje lager

Gisteren heb ik de tentoonstelling van Tjebbe Beekman in het GEM gezien. Mijn docente boetseren was enthousiast. Ook mijn favoriete medecursiste was geweest en beaamde het gunstige oordeel.

Meest aansprekend vond ik al met al twee doeken die geen merkbaar commentaar op enige maatschappelijke toestand gaven. Een voorzichtige keuze. Dat Beekman’s werk suggereert, is mij duidelijk. Maar wat, niet.

suggestief: sergeant Frazer in Daar komen de schutters

De GEM-tekst bij de expositie:

Hoewel de maatschappelijke referentie ook in eerder werk aanwezig is, wordt deze in de zeventig schetsen en vijf schilderijen onder de gezamenlijke titel De capsulaire beschaving van groter belang. De kunstenaar verwijst naar het gelijknamige boek met de ondertitel Over de stad in het tijdperk van angst van Lieven DeCauter. Essentieel gegeven in het boek is dat de snelheid van onze technologie en de steeds scherpere maatschappelijke tegenstellingen ons doen terugtrekken in de veilige begrenzingen, danwel ‘capsules’ van bijvoorbeeld onze voertuigen en in architecturale cocons, zoals shoppingmalls, gated commuties en pretparken. De zeventig schetsen, die beschouwd kunnen worden als illustraties bij de vijf schilderijen, vormen tezamen een beeldatlas waarin dit soort ‘capsulaire fenomenen’ worden weergegeven en met elkaar in verband worden gebracht.

Een van de meest opvallende schilderijen uit deze cyclus is Control Room, een schilderij waarop een ontelbaar aantal blauwe beeldschermen hun vale licht werpen op een verder bijna geheel verduisterde ruimte. Pas als je goed kijkt zie je dat er achter deze beeldschermen menselijke figuren opdoemen. Deze controlekamer houdt alles erbuiten in de gaten, maar is zelf met geen enkele realiteit meer verbonden. Begrenzing en controle lijken in het werk van Beekman niet te zorgen voor de beoogde veiligheid, maar juist voor eenzaamheid en doelloosheid. Beekman geeft hier een niet al te rooskleurig beeld van onze huidige maatschappelijke situatie. 

Buitenkant

“Ik heb mijn vrienden daar tegen de wand staan. Ik praat weinig met levenden. Ze zijn zoveel dommer dan boeken“  -  Gerrit Komrij, De Buitenkant.

Ik herken het sentiment maar ook de doorzichtige leugen. Je kunt je bijzonder wanen. Je onvermogen verbloemen door te doen alsof je de anderen niet nodig hebt.

Nu heeft Komrij het nodige gepresteerd. Hij is best een beetje bijzonder. En schrijven is een solitair beroep. Tel Komrij’s estheticisme erbij op en je komt een eind in het verklaren van zijn voorliefde voor het gezelschap van boeken. 

Maar zijn telkenmale verklaren zichzelf niet te begrijpen, alles bij elkaar te liegen, in zijn leugens de meest tere intimiteiten te onthullen - helaas niet door de dames en heren critici opgemerkt - en zich te generen voor persoonlijke ontboezemingen – en wil men er wel nota van nemen dat dit wederom een zelfonthulling was - enzovoort, enzovoort. Het heeft iets obsessiefs.

Kennelijk heeft de auteur een probleem. Ik zou zeggen, los het op en kom terug, al dan niet zwijgend over het onderwerp. Niet dit ’pak me dan, als je kan’.

Met respect,
Age

Tuinpad

Had ik niet dit blog, dan had ik deze dag laten passeren. Hoe erg is de melding: “Vandaag niets opvallends, memorabels meegemaakt”?

Een en al aandacht

Wat het was, hoe het gaat?
Van voelspriet naar vette kwak.
Eerst ontvankelijk, dan ingestoven.
Zandzak
zoutzak
steunpilaar

“Dood vlees versterft,
levend vervet
bij stilstand”