James Ensor, Gemeentemuseum


Vandaag snel (1 1/2 uur) zonder audioguide de Ensor-tentoonstelling in Den Haag bekeken, voor het bezoek aan mijn moeder. Die ligt – ‘wonen’ voelt als minder passende term – nog steeds in het verpleeghuis (ik werd in het museum (!) gebeld door een verzorgende: gisteravond had mijn moeder plots 39o C koorts, wond- roos, maar ik kon komen).

Onderstaand schilderij sprak me het meest aan. Ik duidde het als een beoogde relativering van het menselijk gewurm.

De mensen zijn geverfd in de kleuren van de ondergaande zon; het lumineuze zand schijnt voortzetting van de hemelse natuur; een gele wolk hangt quasi toeziend boven het tafereel.

Lucht en zee nemen een groot gedeelte van het beeldvlak in beslag. Het voelt (anachronistisch) als een vooruitverwijzing naar Barnett Newman. Maar nergens ‘staat’ dat de natuur bezield of transcenderend is.

Ik spreek als iemand die ‘kunst als vervanging religie’ nog wel kent maar er niet meer in gelooft, zoals Baricco in De Barbaren over ‘spiritualiteit’.

Als illusie voelt het echter niet verkeerd. Zoals een geflatteerd zelfbeeld gezond is? Misschien eerder zoals een ‘just world’-hypothese je veilig door de onvoor- spelbare dag voert.

Detail. Ik vond het oorspronkelijk – en destijds misschien
licht blasfemisch – Jezus een rozerood kruis te geven

Jan Toorop, tentoongesteld op een Les Vingts-expositie

Mijn moeder vandaag. Op haar verzoek ben ik kort gebleven.

Advertenties

No comments yet

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: